Άρθρα & Πληροφορίες
Τεχνικές προσέγγισης της αγοράς εργασίας
Για να μπει κανείς σήμερα στην αγορά εργασίας ή να βρει μια νέα θέση εργασίας συναντά μεγάλο ανταγωνισμό. Σε ορισμένους μάλιστα κλάδους χρειάζονται πολλές, επίμονες και συχνά επίπονες προσπάθειες για να επιτευχθεί μια συνάντηση ή μια συνέντευξη με έναν εργοδότη, ιδιαίτερα αν ο υποψήφιος ανήκει σε ορισμένες κοινωνικές ομάδες που πλήττονται από διακρίσεις, όπως οι γυναίκες, οι νέοι πτυχιούχοι, τα άτομα με ειδικές ανάγκες κλπ. Με αυτά τα δεδομένα, για να ανακαλύψει και κυρίως για να βρει κανείς εργασία στον κλάδο και τη θέση που επιθυμεί, πρέπει να ασχοληθεί επαγγελματικά με την αναζήτηση απασχόλησης.
Πολλοί άνθρωποι, και ιδίως αυτοί που πρωτομπαίνουν στην αγορά εργασίας, αγνοούν ότι οι περισσότερες κενές θέσεις εργασίας δεν γίνονται γνωστές στο ευρύτερο κοινό. Αγνοούν ότι δίπλα από τις θέσεις εργασίας οι οποίες κοινοποιούνται από τους ίδιους τους εργοδότες στο ευρύ κοινό και συνήθως δημοσιεύονται ή ανακοινώνονται, υπάρχουν και αυτές οι οποίες δεν βλέπουν το φως της δημοσιότητας για διάφορους λόγους - για παράδειγμα, ο εργοδότης δεν έχει ακόμα δημοσιεύσει την αγγελία επειδή ψάχνει τον κατάλληλο υποψήφιο μέσω γνωριμιών κλπ. Στις μη κοινοποιημένες θέσεις συμπεριλαμβάνονται και αυτές που δημιουργούνται μετά από τεκμηριωμένη πρόταση για την αναγκαιότητα ύπαρξής τους εκ μέρους ενός υποψηφίου προς τον εργοδότη. Στην περίπτωση αυτή, ο υποψήφιος ψάχνει μόνος του να ανακαλύψει ή και να προκαλέσει ακόμα τη δημιουργία της θέσης εργασίας που επιθυμεί.
Ο αριθμός των μη κοινοποιημένων θέσεων στην Ελλάδα είναι μεγάλος. Οι κενές θέσεις καλύπτονται κυρίως μέσω γνωριμιών και προσωπικών επαφών. Επίσης, η απευθείας συνάντηση με τον εργοδότη είναι πιο εύκολη. Οι σχετικές έρευνες δείχνουν ότι στην Ελλάδα, σε αντίθεση με τις άλλες Ευρωπαϊκές χώρες, τα ανεπίσημα κανάλια πληροφόρησης αποτελούν τον κύριο μηχανισμό συμψηφισμού προσφοράς και ζήτησης εργασίας. Το 76% των ενδιαφερομένων χρησιμοποιεί αποκλειστικά και μόνο τα ανεπίσημα κανάλια, ενώ το 27% τα επίσημα.
Μια τακτική προσέγγισης της αγοράς εργασίας που επικεντρώνεται αποκλειστικά και μόνο σε φανερές θέσεις εργασίας είναι πολύ πιθανό να οδηγήσει τον υποψήφιο στην αναμονή για μεγάλο χρονικό διάστημα, μέχρι να βρεθεί η θέση που τον ενδιαφέρει πραγματικά. Ωστόσο, ακόμη κι όταν αυτή εμφανιστεί, παρουσιάζεται συνήθως μεγάλος ανταγωνισμός. Η τακτική αυτή αναζήτησης εργασίας είναι μια παθητική στάση, που συχνά οδηγεί στην απογοήτευση και τη μακροχρόνια ανεργία. Αντίθετα, ο υποψήφιος που αναλαμβάνει την πρωτοβουλία να ψάξει για μη κοινοποιημένες θέσεις εργασίας, μολονότι πρέπει να διαθέσει αρκετό χρόνο, σκέψη, προσπάθεια και ενέργεια, συναντά από ελάχιστη έως μηδενική ανταγωνιστικότητα και έχει μεγάλες πιθανότητες να βρει την εργασία που επιθυμεί. Αναμφίβολα όμως ένας υποψήφιος, για να έχει περισσότερες πιθανότητες και ευκαιρίες, πρέπει να χρησιμοποιεί και τις δύο τακτικές ταυτόχρονα για να ανακαλύψει τις κενές θέσεις εργασίας. Για να αποδώσει πάντως αυτή η αναζήτηση, είτε πρόκειται για κοινοποιημένες είτε για μη κοινοποιημένες θέσεις εργασίας, ο υποψήφιος πρέπει να γνωρίζει εξαρχής ότι η αναζήτηση εργασίας είναι μια οργανωμένη εκστρατεία. Αυτό σημαίνει συστηματική ενασχόληση και, κυρίως, σωστή διαχείριση του χρόνου και οργάνωση των ενεργειών. Το τακτικό ημερήσιο πρόγραμμα, η οργάνωση της καθημερινής ζωής, η συναναστροφή με ανθρώπους στους οποίους μπορεί κανείς να μιλήσει με άνεση για τα προβλήματά του και να ζητήσει τη βοήθειά τους χωρίς αναστολές, βοηθούν σημαντικά στην πορεία αναζήτησης απασχόλησης. Σημαντικό επίσης είναι ο υποψήφιος να είναι χαλαρός και επιεικής προς τον εαυτό του όταν βρίσκεται κάτω από πίεση, και να μιλά θετικά για τον εαυτό του. Η καλή φυσική και ψυχική κατάσταση βοηθούν να διατηρήσει κανείς την ισορροπία του και το ηθικό του σε υψηλό επίπεδο. Αυτό έχει θετικές επιπτώσεις στην αναζήτηση απασχόλησης, διότι οι εργοδότες, όπως άλλωστε και όλοι οι άνθρωποι, προτιμούν όσους είναι αισιόδοξοι και δραστήριοι.
Στην αναζήτηση απασχόλησης όλες οι μέθοδοι είναι αποτελεσματικές - άλλες περισσότερο άλλες λιγότερο - και θα πρέπει να τις χρησιμοποιούμε όλες ανεξαιρέτως, αν θέλουμε να «σπρώξουμε» την τύχη μας. Τούτο όμως δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει να αποδίδουμε μεγαλύτερο βάρος στις μεθόδους που, ανάλογα με την περίπτωση, φαίνονται πιο αποτελεσματικές. Σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν παραπάνω, η ανάπτυξη κοινωνικών δικτύων (γνωριμιών) μοιάζει να είναι η πιο αποτελεσματική μέθοδος για την ελληνική αγορά. Για το λόγο αυτό συνιστάται να πηγαίνει ο υποψήφιος αυτοπροσώπως στις συναντήσεις με άτομα που μπορούν να τον βοηθήσουν να βρει δουλειά. Η παρουσία του δηλώνεται στον συνομιλητή του το ενδιαφέρον του, συμβάλει στη δημιουργία ζεστής ατμόσφαιρας και ταυτόχρονα βοηθά τον υποψήφιο να αντιληφθεί γρήγορα τις προθέσεις του συνομιλητή του.
Επίσημα Κανάλια Πληροφόρησης
Τα επίσημα κανάλια πληροφόρησης ορίζονται, σύμφωνα με το Διεθνές γραφείο Εργασίας (ΔΓΕ), σαν μεσολαβητές μεταξύ εργοδοτών και αναζητούντων εργασία, με σκοπό την υπογραφή σύμβασης εργασίας. Επίσημα κανάλια πληροφόρησης θεωρούνται τα δημόσια ή ιδιωτικά γραφεία εργασίας, καθώς και οι αγγελίες στον ημερήσιο ή περιοδικό τύπο. Στην Ελλάδα, μεταξύ των επίσημων καναλιών πληροφόρησης, περισσότερο χρησιμοποιούνται οι εφημερίδες (μικρές αγγελίες) σε ποσοστό 15,3%.
Διακρίνει κανείς τριών ειδών υπηρεσίες απασχόλησης. Εκείνες που λειτουργούν χωρίς κέρδος (σωματεία, σύλλογοι, επιμελητήρια),τις δημόσιες Υπηρεσίες Απασχόλησης του Ο.Α.Ε.Δ. και τα κερδοσκοπικά ιδιωτικά γραφεία εργασίας. Παρά το γεγονός ότι η λειτουργία των τελευταίων απαγορεύεται ρητά από την ελληνική νομοθεσία, αυτά λειτουργούν συνήθως για εξειδικευμένες υπηρεσίες (ορισμένες κατηγορίες επαγγελμάτων, προσωρινή απασχόληση κλπ.).
A. Μικρές αγγελίες
Οι περισσότερες μικρές αγγελίες δημοσιεύονται συνήθως σε συγκεκριμένες εφημερίδες μεγάλης κυκλοφορίας για να τραβήξουν την προσοχή μεγάλου αριθμού υποψηφίων, ενώ περιορισμένος αριθμός βρίσκεται σε εξειδικευμένες εφημερίδες και περιοδικά. Οι αγγελίες συντάσσονται με μεγάλη προσοχή είτε από ειδικούς που εργάζονται σε ιδιωτικά γραφεία επιλογής προσωπικού, τα οποία αναλαμβάνουν συνήθως την δημοσίευση της αγγελίας και την πρώτη επιλογή των υποψηφίων, είτε από τον εργοδότη. Για ορισμένες θέσεις, πριν από τη δημοσίευση τους έχει προηγηθεί μία «ανάλυση έργου», που επιτρέπει να καθοριστούν τα χαρακτηριστικά της θέσης αλλά και οι προδιαγραφές που πρέπει να πληρούν οι υποψήφιοι που θα την καταλάβουν. Περιλαμβάνει δηλαδή η ανάλυση έργου και «την περιγραφή των μορφών συμπεριφοράς, των ψυχολογικών χαρακτηριστικών και των ικανοτήτων που απαιτούνται από τον κάτοχο μιας εργασιακής θέσης». Με βάση αυτή την ανάλυση θα γίνει η πρώτη επιλογή των υποψηφίων από τους φακέλους υποψηφιότητας που θα λάβει η εταιρεία και εν συνεχεία η συνέντευξη.
Με λίγη προσοχή μπορεί κανείς να διακρίνει στο κείμενο μιας αγγελίας μερικά από αυτά τα χαρακτηριστικά, αλλά και τους όρους που θέτει ο εργοδότης. Η ανακάλυψή τους βοηθά τον υποψήφιο να προετοιμάσει ανάλογα το βιογραφικό του σημείωμα και τη συνοδευτική επιστολή. Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζονται τα χαρακτηριστικά αυτά. Βέβαια όσο πιο μικρή είναι η αγγελία, τόσο πιο δύσκολο είναι να ανακαλύψει κανείς τις προθέσεις του συντάκτη της.
Περιγραφή Θέσης Εργασίας |
Προδιαγραφές υποψηφίου |
Τίτλος θέσης |
Επιτεύγματα |
|
Ικανότητες |
Κύριες υποχρεώσεις |
Σωματικές προϋποθέσεις |
Οι πιο δύσκολες υποχρεώσεις |
Χαρακτηριστικά προσωπικότητας |
Οι πιο δυσάρεστες υποχρεώσεις |
Ενδιαφέροντα
|
Χαρακτηριστικά της εργασίας |
Εξωτερικά κωλύματα |
Χαρακτηριστικά του χώρου εργασίας
- φυσικό περιβάλλον
- ανθρώπινο περιβάλλον |
|
Κριτήρια αξιολόγησης της απόδοσης |
|
Κάθε αγγελία έχει δύο κριτήρια επιλογής, τα φανερά και τα λανθάνοντα. Φανερά κριτήρια είναι αυτά που περιγράφουν τη θέση εργασίας και τον ιδανικό υποψήφιο για να την καταλάβει. Λέξεις όπως «κάθε προτίμηση», «πρόσθετο προσόν», «θα ληφθεί υπόψη», «θα εκτιμηθεί» κλπ., δείχνουν ότι υπάρχει δυνατότητα διαπραγμάτευσης των κριτηρίων στα οποία αναφέρεται η αγγελία.
Αν η εικόνα κάποιου δεν συμφωνεί με τα κριτήρια που αφορούν την συγκεκριμένη εργασία, καλό είναι να αποφύγει να απαντήσει. Αν δεν ταιριάζει με κάποια από τα κριτήρια αυτά, είναι σίγουρος όμως ότι θα ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της θέσης αυτής, μπορεί να τηλεφωνήσει (αν είναι δυνατό) και να συζητήσει για την ουσία της εργασίας.
Λανθάνοντα κριτήρια ονομάζουμε τα στοιχεία επιλογής που με πλάγιο τρόπο αναφέρονται στις απαιτήσεις του εργοδότη. Αυτό μπορεί να σημαίνει ότι η θέση εργασίας δεν είναι καθορισμένη επακριβώς, ότι ο εργοδότης φοβάται πως δεν θα υπάρξουν πολλοί υποψήφιοι, ή ακόμα ότι έχει μια πολύ συγκεκριμένη εικόνα του υποψήφιου αλλά για διαφόρους λόγους δεν θέλει να φανεί. Αν για παράδειγμα σε μια αγγελία διαβάζουμε: «αρχιτεκτόνισσα διπλωματούχος ζητείται από αρχιτεκτονικό γραφείο που συνεργάζεται με ιταλικές εταιρείες μελέτης και κατασκευής έργων» υπονοείται ότι η υποψήφια πρέπει να γνωρίζει πολύ καλά τα ιταλικά ή ακόμα καλύτερα να έχει τελειώσει το ιταλικό πανεπιστήμιο.
Η καλύτερη μέθοδος για να μάθει κανείς να αναγνωρίζει τα φανερά και τα λανθάνοντα κριτήρια επιλογής είναι η μελέτη πολλών αγγελιών.
Β. Προκηρύξεις του Δημοσίου ή της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Οι περισσότερες δημόσιες θέσεις εργασίας, καθώς και αυτές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δημοσιεύονται στον καθημερινό τύπο και στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως (ΦΕΚ). Η τακτική παρακολούθηση της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως βοηθά τον υποψήφιο να είναι συνεχώς ενήμερος για τις θέσεις του Δημοσίου που προκηρύσσονται. Όσο για τις αιτήσεις σε δημόσια υπηρεσία, χρειάζεται μεγάλη προσοχή στα προσόντα που απαιτούνται και τα δικαιολογητικά που χρειάζονται. Πρέπει κανείς να σέβεται τα χρονικά πλαίσια μέσα στα οποία πρέπει να υποβάλλει την αίτηση ή τον φάκελο υποψηφιότητας και, επειδή οι διαδικασίες αυτές είναι απρόσωπες, να γνωρίζει ότι δεν συγχωρείται κανένα λάθος ή παράληψη.
Επιτρέπεται πλέον να εργάζονται οι Έλληνες υπήκοοι σε δημόσιες υπηρεσίες άλλων χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το νέο Ευρωπαϊκό Δίκτυο Υπηρεσιών Απασχόλησης (EURES), στο οποίο συμμετέχει ο Ο.Α.Ε.Δ. παρέχει πληροφορίες σχετικά με την προσφορά, τη ζήτηση και τις δυνατότητες εύρεσης εργασίας στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ
Επίσημα κανάλια πληροφόρησης
Α. Μικρές αγγελίες εφημερίδων και περιοδικών
- τοπικές (π.χ. Ρεθυμνιακά Νέα .)
- εθνικές (π.χ. Βήμα, Καθημερινή, Νέα .)
- διεθνείς (π.χ. The European, Le Monde .)
- εξειδικευμένος τύπος (Εξπρές, Κέρδος, Τ.Ε.Ε.)
Β. Προκηρύξεις: Δημόσιο (βλ. Εφημερίδα Κυβερνήσεως, Τοπικός και Εθνικός τύπος), Ευρωπαϊκή Ένωση
Γ. Γραφεία εύρεσης εργασίας του Ο.Α.Ε.Δ.
Δ. Γραφείο σταδιοδρομίας των Α.Ε.Ι. / Τ.Ε.Ι.
Ε. Γραφεία επαγγελματικών συλλόγων
Ανεπίσημα κανάλια πληροφόρησης
Α. Προσέγγιση των εργοδοτών
· Γράμματα διερεύνησης (mailing)
· Τηλεφώνημα διερεύνησης
· Προσωπική συνάντηση
Β. Δημοσίευση αγγελίας προσφοράς εργασίας
Γ. Ανάπτυξη κατάλληλου κοινωνικού δικτύου (φίλοι, συγγενείς, καθηγητές, συνάδελφοι .) με σκοπό την άμεση πληροφόρηση για υπάρχουσες ή επικείμενες θέσεις εργασίας.
Γ. Ο.Α.Ε.Δ. - Γραφεία εύρεσης εργασίας
Τα τοπικά Γραφεία Απασχόλησης του Ο.Α.Ε.Δ. δεν έχουν συνήθως πολλές θέσεις να προτείνουν σε στελέχη, αλλά τα άτομα που εργάζονται εκεί γνωρίζουν καλά την τοπική αγορά εργασίας και τους εργοδότες. Μπορούν λοιπόν να πληροφορήσουν τους ενδιαφερόμενους για τις πιθανότητες εύρεσης εργασίας στη συγκεκριμένη περιοχή και να τους συμβουλεύουν για την πορεία που θα πρέπει να ακολουθήσουν στον κάθε τομέα εργασίας.
Δ. Γραφεία σταδιοδρομίας Α.Ε.Ι./Τ.Ε.Ι.
Τα περισσότερα ανώτερα και ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα διαθέτουν πλέον γραφεία σταδιοδρομίας για τους φοιτητές και τους αποφοίτους τους. Σκοπός τους είναι η σύνδεση της αγοράς με το πανεπιστήμιο και, μερικές φορές, έχουν θέσεις να προτείνουν. Επίσης μπορούν να δώσουν συμβουλές για θέματα επαγγελματικής εξέλιξης, πληροφορίες για την αγορά εργασίας κλπ.
Επιστροφή στά Άρθρα και Πληροφορίες
|